anasayfa  haberler   e-posta  üye girişi  iletişim  açılış sayfası yap   sık kullanılanlara ekle
 
menu
                 
 
Arkeoloji Tarihi

 

           Arkeoloji, eski kültür ve uygarlıkları onlardan kalan maddi kalıntıları açısından inceleyen; yer ve zamanını saptamakla uğraşan bir bilimdir. Maddi kalıntılar terimiyle insan elinden çıkan, insan düşüncesinin ürünü olan eserler,alet ve malzeme ile ev eşyaları,sanat yapıtları kastedilir. Bu yönüyle arkeolojiyi,geçmiş zaman insanlarının "el emeği göz nuru " olarak tanımlayabiliriz. Eski Yunanca'nın "Arkhaios" (eski) ve "Logos" (bilim) kelimelerinden türetilmiş olan arkeoloji kelime olarak Osmanlıca 'Atikiyat Eskinin Bilimi' anlamına gelse de, diğer bütün bilim dallarının kaynağı  durumundadır.

Arkeoloji biliminin amacı, geçmişe ışık tutarak geçmişi canlandırmak, ilk çağ insanını düşünceleriyle ve bunların sonucu gerçekleştirdiği yapıtlarla günümüz insanına derinlemesine tanıtabilmek, onu anlamasına yardımcı olabilmektir. Bu amaçla, eski kültür kalıntılarını bulup ortaya çıkarmak, onları tanımlayıp, aslına uygun bir biçimde tekrar kurarak geçmiş kültürleri yorumlayıp aydınlatmaya çalışır.

Arkeoloji kendi içinde bilim dallarına ayrılır.Tarih öncesi dönemi konusu içine alan Prehistorya, Tarihöncesi dönemi ilgilendiren tüm konuların ilgi alanına girmesine karşılık, çalışmaların ağırlığı özellikle Neolitik (Yeni Taş Devri) olarak bilinen tarım ve hayvancılığa dayalı köy yaşantısını ortaya çıkararak yaygınlaşma süreci ile ilgili olarak sürdürmektedir. Protohistorya bölümü ise insanlık tarihinin, yerleşik düzene geçilen dönemden milattan önce bir binin ilk yarısına kadar geçen sürede; Önasya yani Mezopotamya, Suriye, İran, Anadolu ve Kıbrıs bölgelerinde gelişen kültürlerin incelenmesine yönelik bir bölümdür. Klasik Arkeoloji daha çok Antik Çağ diye adlandırılan Yunan ve Roma uygarlıklarını kapsayan bir dönemi içerir.

            Dünya arkeoloji tarihini genel başlıklar halinde şu şekilde özetleyebiliriz :

 

Dünya Arkeoloji Tarihi

1533 Arkeolojide ilk devlet görevlisi Leland(İngiliz).
1558 Perugia'da ilk Etrüsk mezarları bulunur.(İtalya)
1610 Cartwright,Babil ve Persepolis'te kazı yapar.
1612 İlk klasik devir kazısı:Howard(İngiliz Arkeolog) Roma'da heykelleri ortaya çıkarır.
1663 İlk belgeleme:Aubrey(İngiliz Arkeolog),Stonhenge'in planını ortaya çıkarır.
1690 İlk Paleolitik Çağ bulgusu:Londra yakınındaki Gray's İnn Lane'de el baltası bulur.
1718 İlk eski eserlere yönelik sivil toplumörgütü:Londra Society of Antiquaries kurulur.
1723 İlk tümülüs kazısı:İngiltere'de Stukeley Stonhenge'de kazı yapar.
1727 İlk Ortaçağ kazısı:Fransa'daChâtenay-Malabry kazılır.
1738 Herculaneum ve Pompei'de kazılar başlar.(İtalya)
1744 Kuzey Avrupa'da ilk kazılar;Danimarka Zeiland'ta tümülüs kazıları başlar.
1739 İlk müze:Bloomsbury'de British Museum kurulur(İngiltere).
1764 İlk üslûp çalışmaları:Winckelmann'ın History of Ancient Art's (Antik Sanat Tarihi) kitabı yayınlanır.
1776 Afrika'da ilk kazı:Güney Sahra'da Cookhouse kazısı.
1784 Kuzey Amerika'da ilk kazı:Cumhurbaşkanı Jefferson;Monticello da kazı yapar.
1788 Avustralya'da ilk kazı:Jackson'un Hunter kazısı.
1797 Paleolitik aletlerin ilk kez soyu tükenmiş hayvan kemikleriyle ilşkilendirilmesi: Frere'in Hoxne kazısı.
1799 Ölü dillere yöneliş:Rosetta Taşı bulunur.(Mısır)
1804 Büyük müzelerin eser toplayışı:Atina Pantheon kabartmaları Lord Elgin tarafından Londra'ya götürülür.(İngiltere)
1817 İlk sistemli müze teşhiri:Thompsen Danimarka Ulusal Müzesi salonlarında Üç Çağ Sistemine göre hazırladığı teşhiri açar.
1819 Babington Güney Hindistan'da megalitiklerin kazısına başlar.
1822 Champollion (Fransız eski Yunan ve Latin edebiyatı âlimi, Mısırbilimci) Mısır hiyeroglif yazısını çözer.
1826 Bize'de bulunan insan iskeleti protohistorik döneme tarihlenir.
1833 Tabakalanma kurallarının belirlenmesi:Lyell'in(Jeolojinin kurucusu) Principles of Geology(yerbilimin Prensipleri) kitabı yayınlanır.
1839 Orta Amerika'da ilk araştırmalar:Catherwood (İngiliz ressam) Maya kentlerini keşfeder.
1839 Rawlinson(Dilbilimci) çivi yazısını çözer.
1842 Perthes(Arkeolog), Abbeville'de(Fransa) kazı yapar.
1846 Orta Avrupa'da prehistorik kazılar:Ramsauer Hallstatt'ta kazı yapar.
1852 Yeni Zelanda'da ilk kazı:Mantell(Paleontolog),Awamoa'da kazı yapar.
1854 İsviçre köy evleri bulunur.
1854 Mezopotamya'da ilk zigurat kazısı:Taylor(İngiliz Konsolos) Ur'daki zigurat içine tünel açarak girer.
1856 Neandertal insan tanımlanır.
1859 Evrim teorisinin ortaya atılışı:Charles Darwin'in (İngiliz Doğabilimci)türlerin kökeni kitabı basılır.
1859 Tarih öncesi dönemde insanın varlığı kabul edilir.
1863 Orta palolitik kültürlerin tanımlanması:Le moustier ve La Madelenie (Fransa) kazıları yapılır.
1863 Hindistan'da ilk el baltası Pallavaram'da bulunur.
1863 Kahire Müzesi açılır.
1865 John Lubbock (İngiliz Arkeolog) tarafından,ilk kez prehistorya kelimesi kullanılır.
1869 Cro-Magnon (Homo Sapiens Sapiens)adamı bulunur.
1879 İlk paleolitik çağ bulguları:Altamira (İspanya) mağara resimleri
1884 Schiemann(Alman Arkeolog),Tiryns'te (Yunanistan) kazılar yapar.
1894 Avrupa dışında ilk prehistorik iskelet bulunur;Dubois,Java (Homo erectus erectus) insanını keşfeder.
1897 Kafkasya'da ilk kurgan:Vesselovskii,Maikop'u kazar.
1900 Minos uygarlığının keşfi:Evans (İngiliz Arkeolog) Knossos'u (Girit) kazar.
1908 Balkanlarda ilk sistemli kazı:Vasiç,Vinsa'yı kazar.
1921 Çin'de Homo Erectus iskeleti Zhoukoudian'da bulunur.
1922 Carter (İngiliz Arkeolog) Tuthankamon'un mezarını açar.
1922 Leonard ve Katherine Wolley (İngiliz Arkeolog) Ur mezarlarını kazar.
1924 Hindstan'da Mohenjo-daro ve Harappa kazıları yapılır.
1925 Tarihöncesi arkeolojide ilk kapsamlı sentez çalışması: G.Childe'ın (Avustralya’lı Dilbilimci, Arkeolog) The Dawn of European Civilisation (Avrupa Uygarlığının Şafağı) eseri yayınlanır.
1926 Leakey (Arkeolog),Doğu Afrika'da araştırmalara başlar.
1930 Garstang (İngiliz Arkeolog),Eriha'da (Ürdün) kazılara başlar.
1931 Pers uygarlığının keşfi:Herzfeld Persepolis'te kazı yapar.
1940 En zengin paleolitik buluntular olan Lascaux (Fransa) mağarası bulunur
1948 İlk doğa ve fen bilimcilerin arkeologlarla çalışması:Braidwood (ABD’li Arkeolog) Jar-mo'da kazıya katılır.
1949 Radyoaktif yöntemlerin arkeolojide kullanılışı:Libby (Kimyacı) ilk radyo karbon tarihlerini yayınlar.
1952 İlk sualtı kazıları,Cousteau (Fransız Okyanus Uzmanı), Le Grande Congloué (Fransa) batığında kazı yapar.
1959 Olduvai'de ilk buluntular:M.Leakey Zinjanthropus boisei (Australopithecus) iskeletini bulur.
1974 Çin'in görkemli keşfi:Çinde pişmiş topraktan heykel ordusu bulunur.
1991 Alp dağlarında buz adam bulunur.
1994 En eski mağara sanatı izleri Chauvet mağarası (Fransa) bulunur.

 

Kaynak:Arkeo-Atlas Dergisi 1.sayı sy:28-30

               www.arkeo.org

Mardin Valiliği
Emniyet Müdürlüğü
Mardin MEB

Artuklu Üniversitesi

T.C.Kimlik Numarası

Askerlik Yoklaması

Vergi Kimlik No.

SSK İşlemleri

BAĞKUR İşlemleri

Şehirler Arası Mesafe

Telefon Kodları
Pasaport Başvuru
Telefon Faturası

Vergi Borçları

Emekli Sandığı

Milli Kütüphane

Mardin Barosu

Resmi Gazete

Araç Sorgula

Uçak Kalkış-İniş
 

Copyright © 2010 MARDİN MÜZESİ . Telif Hakları MARDİN MÜZESİ' ne Aittir

TASARIM : FOV AJANS